मराठी

रेखाङ्कित-पद विभक्तिं तत्कारणं च निर्दिशत - विभक्तिः तत्कारणम् रामः लवकुशौ आसनार्धम्‌ उपवेशयति। ....... .......

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

रेखाङ्कित-पद विभक्तिं तत्कारणं च निर्दिशत -

  विभक्तिः तत्कारणम्
रामः लवकुशौ आसनार्धम्‌ उपवेशयति। ....... .......
व्याकरण
Advertisements

उत्तर

  विभक्तिः तत्कारणम्
रामः लवकुशौ आसनार्धम्‌ उपवेशयति। द्वितीया उपवेशयति
shaalaa.com
शिशुलालनम्
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 4: शिशुलालनम् - अभ्यासः [पृष्ठ २९]

APPEARS IN

एनसीईआरटी Sanskrit Shemushi [English] Class 10
पाठ 4 शिशुलालनम्
अभ्यासः | Q 3. (क) | पृष्ठ २९

संबंधित प्रश्‍न

एकपदेन उत्तरं लिखत - 

वयोऽनुरोधात् कः लालनीयः भवति?


एकपदेन उत्तरं लिखत - 

कुत्र लवकुशयोः पितुः नाम न व्यवह्वियते?


कुशलवयोः वंशस्य कर्ता कः?


यथानिर्देशम् उत्तरत -

‘किं कुपिता एवं भणति उत प्रकृतिस्था’ - अस्मात् वाक्यात् ‘हर्षिता’ इति पदस्य विपरीतार्थकपदं चित्वा लिखत।


यथानिर्देशम् उत्तरत -

विदूषकः (उपसृत्य) ‘आज्ञापयतु भवान्!’ अत्र भवान् इति पद कस्मै प्रयुक्तम्?


अधोलिखितानि वाक्यानि कः कं प्रति कथयति -

  कः कम्‌
सव्यवधानं च चारित्र्यलोपाय। ...... ......

अधोलिखितानि वाक्यानि कः कं प्रति कथयति -

  कः कम्‌
किं कुपिता एवं भणति, उत प्रकृतिस्था? ...... ......

अधोलिखितानि वाक्यानि कः कं प्रति कथयति -

  कः कम्‌
जानाम्यहं तस्य नामधेयम्‌। ...... ......

मञ्जूषातः पर्यायद्वयं चित्वा पदानां समक्षं लिखत -

शिवः, शिष्टाचारः, शशिः, चन्द्रशेखरः, सुतः, इदानीम्‌, अधुना, पुत्रः, सूर्यः, सदाचारः, निशाकरः, भानुः 

 

(क) हिमकरः ....... .......
(ख) सम्प्रति ....... .......
(ग) समुदाचारः ....... .......
(घ) पशुपतिः ....... .......
(ङ) तनयः ....... .......
(च) सहस्रदीधितिः ....... .......

विशेषण-विशेष्यपदानि योजयत -

  विशेषण पदानि   विशेष्य पदानि
  यथा- श्लाघ्या   कथा
(1) उदात्तरम्यः (क) समुदाचारः
(2) अतिदीर्घः (ख) स्पर्शः
(3) समरूपः (ग) कुशलवयोः
(4)  हृदयग्राही (घ) प्रवासः
(5)  कुमारयोः (ङ) कुटुम्बवृत्तान्तः

अधोलिखितपद सन्धि कुरुत -

कः + अत्र – .......


अधोलिखितपद सन्धि कुरुत -

इति + आत्मानम् – ......


अधोलिखितपद विच्छेदं कुरुत -

अहमप्येतयोः 


अधोलिखितपद विच्छेदं कुरुत -

वयोऽनुरोधात् – ........


अधोलिखितपद विच्छेदं कुरुत -

समानाभिजनौ – .......


अधोलिखितपद विच्छेदं कुरुत -

खल्वेतत् – .......


अधोलिखितं नाट्यांश पठित्वा प्रदत्तप्रश्नानाम्‌ उत्तराणि संस्कृतेन लिखत।

रामः

अहो! उदात्तरम्यः समुदाचारः। किं नामधेयो भवतोर्गुरुः?

लवः

ननु भगवान्‌ वाल्मीकिः।

रामः

केन सम्बन्धेन?

लवः

उपनयनोपदेशेन।

रामः

अहमत्रभवतो: जनकं नामतो वेदितुमिच्छामि।

लवः

न हि जानाम्यस्य नामधेयम्‌। न कश्चिदस्मिन् तपोवने तस्य नाम व्यवहरति।

रामः

अहो माहात्म्यम्‌।

कुशः

जानाम्यहं तस्य नामधेयम्‌।

रामः

कथ्यताम्‌।

कुशः

निरनुक्रोशो नाम।

रामः

वयस्य, अपूर्वं खलु नामधेयम्‌।

विदूषकः

(विचिन्त्य) एवं तावत्‌ पृच्छामि। निरनुक्रोश इति क एवं भणति?

कुशः

अम्बा।

(i) एकपदेन उत्तरत। (केवलं प्रश्नद्वयम्)      1

(क) लवस्य गुरोः नाम किम्‌?

(ख) लवकुशयो: गुरो: नाम कः पृच्छति?

(ग) लवस्य पितु: नाम क: जानाति?

(ii) पूर्णवाक्येन उत्तरत। (केवलं प्रश्नद्वयम्)     2

(क) वाल्मीकि: केन सम्बन्धेन लवकुशयो: गुरु: अस्ति?

(ख) कुशः स्वपितु: नाम किम्‌ ज्ञापयति?

(ग) क: लवकुशयो: जनकस्य नाम वेदितुम्‌ इच्छति?

(iii) निर्देशानुसारम्‌ उत्तरत। (केवलं प्रश्नद्वयम्)      2

(क) 'वाल्मीकि:' इति पदस्य विशेषणपदं किम्‌?

(ख) 'जानामि' इति पदस्य कर्तृपदं किम्‌?

(ग) 'माता' इति पदस्य पर्यायपदं किं प्रयुक्तम्‌?


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×