मराठी
महाराष्ट्र राज्य शिक्षण मंडळएस.एस.सी (मराठी सेमी-इंग्रजी) इयत्ता १० वी

खालील कृती सोडवा. आला हा दारि उभा वसंत फेरीवाला पोते खांद्यावरि सौद्याचे, देईल ज्याचे त्याला (१) वरील उदाहरणातील अलंकार - ____________ (२) त्या अलंकाराची वैशिष्ट्ये - (i) ______ (ii) ______ - Marathi [मराठी]

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

खालील कृती सोडवा.

आला हा दारि उभा वसंत फेरीवाला
पोते खांद्यावरि सौद्याचे, देईल ज्याचे त्याला

(१) वरील उदाहरणातील अलंकार - ____________

(२) त्या अलंकाराची वैशिष्ट्ये - (i) ______ (ii) ______

रिकाम्या जागा भरा
Advertisements

उत्तर

(१) वरील उदाहरणातील अलंकार - चेतनागुणोक्ती

(२)  चेतनागुणोक्ती अलंकाराची वैशिष्ट्ये - 

  1. निर्जीव वस्तूवर सजीव मानवी भावनांचे आरोपण करणे.
  2. वसंत ऋतुला फेरीवाला असे संबोधित आहे. 
shaalaa.com
अलंकार
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 18: निर्णय - भाषाभ्यास [पृष्ठ ७८]

APPEARS IN

बालभारती Marathi Kumarbharati [Marathi] Standard 10 Maharashtra State Board
पाठ 18 निर्णय
भाषाभ्यास | Q (अ) | पृष्ठ ७८

संबंधित प्रश्‍न

खालील ओळीतील अलंकार ओळखून त्याचे नाव लिहा.

मुंगी उडाली आकाशी
तिने गिळिले सूर्यासी!


खालील तक्ता पूर्ण करा.

अलंकाराची वैशिष्ट्ये

अलंकाराचे नाव

(अ) उपमेयाचा निषेध केला जातो.
(आ) उपमेय असूनही ते उपमेय नाही तर उपमानच आहे असे सांगितले जाते.

(१) __________

(अ) __________________

(आ) __________________

(२) अनन्वय अलंकार

(अ) विशेष उदाहरणांवरून एखादा सर्वसामान्य सिद्धांत सांगितला जातो.
(आ) सामान्य विधानाच्या समर्थनार्थ विशेष उदाहरणे दिली जातात.

(३) __________

(अ) ________________________
(आ) ________________________

(४) अतिशयोक्ती अलंकार


खालील कृती करा.

कर्णासारखा दानशूर कर्णच. वरील वाक्यातील-

उपमेय ____________
उपमान ____________


खालील उदाहरणांचा अभ्यास करा व दोन्ही अलंकाराच्या रचनेतील फरक समजून घ्या. अशा उदाहरणांचा शाेध घेऊन त्यांचा सराव करा.

  • अब्दुल हा तपोवनातील स्त्रियांना देवदूतासारखा वाटतो. (उपमा अलंकार)
  • अब्दुल हा तपोवनातील स्त्रियांसाठी जणू देवदूतच. (उत्प्रेक्षा अलंकार)

खालील वाक्यांतील अलंकार ओळखा.

रेखामावशीचे पाय झऱ्याच्या स्फटिक स्वच्छ पाण्यासारखे.


कृती पूर्ण करा.

कवितेतील ‘यमक’ अलंकार साधणाऱ्या शब्दांच्या जोड्या शोधा.


खालील वाक्यातील अलंकार ओळखा.

नव्या कल्पना कारंजाच्या तुषारांप्रमाणे उडू लागतात - ______ 


खालील वाक्यातील अलंकार ओळखा.

कल्पना ही देखील लक्ष्मीसारखी असते - ______ 


खालील ओळी वाचून रिकाम्या जागा भरा.

सावळा ग रामचंद्र। रत्नमंचकी झोपतो।
त्याला पाहता लाजून। चंद्र आभाळी लोपतो।।

उपमेय   उपमान अलंकाराचे नाव  अलंकाराची वैशिष्ट्ये
       

खालील ओळीतील अलंकार ओळखा:

आभाळागत माया तुझी आम्हांवरी रहू दे।


खाली दिलेल्या लक्षणांवरून अलंकार ओळखा:

उपमेय हे जणू उपमानच असते.


उपमान ओळखा:

‘सागरासारखा गंभीर सागरच।’

या वाक्यातील उपमान ओळखा.


पुढील तक्ता पूर्ण करा.

अलंकाराची वैशिष्ट्ये अलंकार
______ अनन्वय अलंकार

न हे नयन, पाकळ्या उमलल्या सरोजांतील।

या वाक्यातील उपमेय ओळखा.


खालील ओळींमध्ये कोणत्या अक्षरांचे यमक आढळते?

हिंडू ओढे, धुंडू ओहळ
झाडावरचे काढू मोहळ


खालील ओळीत कोणत्या ध्वनींची पुनरावृत्ती झालेली आहे?

‘‘हटातटाने पटा रंगवुनि जटा धरिसी का शिरीं?’’


खालील ओळींतील अलंकार ओळखा व अलंकाराचे नाव लिहा.

पहा पाखरे चरोनि होती झाडावर गोळा.
कुठे बुडाला पलीकडिल तो ‘सोन्याचा गोळा?’ 


खालील ओळींतील अलंकार ओळखा व अलंकाराचे नाव लिहा.

जरी अनेक अपुले धर्म, जरी अनेक अपुल्या जाती
परी अभंग असू द्या, सदैव अपुली माणुसकीची नाती 


खालील ओळींतील अलंकार ओळखा व अलंकाराचे नाव लिहा.

झुळकन् सुळकन् इकडुन तिकडे किति दुसरी उडती!
हिरे, माणके, पाचू, फुटुनी पंखचि गरगरती!


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×