मराठी
महाराष्ट्र राज्य शिक्षण मंडळएस.एस.सी (मराठी माध्यम) इयत्ता ९ वी

18 सेमी नाभीय अंतर असलेल्या बहिर्वक्र आरशासमोर ठेवलेल्या वस्तूची प्रतिमा ही मूळ वस्तूच्या उंचीच्या निम्म्या उंचीची मिळते. तर ती वस्तू बहिर्वक्र आरशापासून किती अंतरावर ठेवलेली असेल?

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

18 सेमी नाभीय अंतर असलेल्या बहिर्वक्र आरशासमोर ठेवलेल्या वस्तूची प्रतिमा ही मूळ वस्तूच्या उंचीच्या निम्म्या उंचीची मिळते. तर ती वस्तू बहिर्वक्र आरशापासून किती अंतरावर ठेवलेली असेल?

बेरीज
Advertisements

उत्तर

दिलेले:

नाभीय अंतर (f) = 18 सेमी

विशालन (M) = `("प्रतिमेची उंची"  ("h"_2))/("वस्तूची उंची" ("h"_1))`

= `1/2`

शोधा: वस्तूचे अंतर (u)

सूत्रे:

  1. M = `("h"_2)/("h"_1) = -"v"/"u"`
  2. `1/"f" = 1/"v" + 1/"u"`

आकडेमोड:

सूत्रे (i) नुसार,

`1/2 = -"v"/"u"`

∴ v = `-"u"/2`

सूत्रे (ii) नुसार,

`1/"f" = 1/"v" + 1/"u" = ("u" + "v")/("uv")`

∴ f = `("uv")/ ("u" + "v")`

आता, v = `-"u"/2`

∴ f = `("u"((-"u")/2))/("u" + ((-"u")/2))`

∴ `18 = ((-"u"^2)/2)/((2"u" - "u")/2)  = (-"u"^2)/"u"`

∴ u = -18 सेमी

ऋण चिन्ह वस्तू आरशाच्या डावीकडे ठेवलेली आहे हे दर्शवते.

वस्तूचे आरशापासूनचे अंतर 18 सेमी आहे.

shaalaa.com
गोलीय आरशामुळे होणारे विशालन (M)
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 11: प्रकाशाचे परावर्तन - स्वाध्याय [पृष्ठ १२७]

APPEARS IN

बालभारती Science and Technology [Marathi] 9 Standard Maharashtra State Board
पाठ 11 प्रकाशाचे परावर्तन
स्वाध्याय | Q 5. आ. | पृष्ठ १२७
Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×