Question

महाराणाप्रतापस्य स्वातन्त्र्यसङ्घर्षं हिन्दी/आंग्ल/संस्कृतभाषया वर्णयत।

Answer 1

हिन्दी:

महाराणा प्रताप का जन्म 9 मई, 1540 को मेवाड़ क्षेत्र के उदयपुर के सिसोदिया राजवंश में हुआ। उनका जन्म कुंभलगढ़ दुर्ग में हुआ था। उनके पिता महाराणा उदयसिंह माता रानी जीवत कवंर थीं। महाराणा ने कभी अकबर की अधीनता स्वीकार नहीं की। इसके लिए अकबर ने कई कोशिशें की लेकिन सब व्यर्थ हुआ। इसी कारण महाराणा ने कई वर्षों तक मुगल बादशाह अकबर के साथ संघर्ष किया। इन्होंने 1576 में मुगल सेना का डटकर मुकाबला किया। इस युद्ध को ‘हल्दीघाटी का युद्ध’ कहा जाता है। मेवाड़ राज्य को जीतने के लिए अकबर ने अनेक प्रयासों में भी सफलता नहीं पाई। राणा को घास की रोटी खानी पड़ी और दर-दर भटकना पड़ा। इसी बीच मेवाड़ के राजमंत्री भामाशाह ने अपनी सारी दौलत महाराणा प्रताप को एक बार फिर अपनी सेना खड़ी करने के लिए भेंट कर दी। महाराणा का साथ भीलों ने भी दिया और इस प्रकार उन्होंने अंत तक संघर्षरत रहकर कभी हार नहीं मानी।

Answer 2

English:

Maharana Pratap was born on May 9, 1540, in the Sisodia dynasty of Udaipur in the Mewar region. He was born in Kumbhalgarh fort. His father Maharana Udai Singh’s mother was Rani Jeevat Kawar. Maharana never accepted Akbar’s submission. Akbar made many efforts for this but all in vain. For this reason, Maharana fought with the Mughal emperor Akbar for many years. He fought against the Mughal army in 1576. This war is called the ‘Battle of Haldighati’. Akbar did not succeed in many attempts to conquer the kingdom of Mewar. Rana had to eat grass bread and wander from door to door. Meanwhile, Bhamashah, the Raj Minister of Mewar, presented all his wealth to Maharana Pratap to raise his army once again. The Bhils also supported Maharana and thus he never gave up on fighting till the end.

Answer 3

संस्कृत:

महाराणाप्रतापस्य जन्म मेवाडप्रदेशे उदयपुरस्य सिसोदियावंशस्य ९ मे १५४० तमे वर्षे अभवत्। सः कुम्भलगढदुर्गे जन्म प्राप्नोत्। तस्य पितुः महाराणा उदयसिंहस्य माता रानी जीवनकवारः आसीत्। अकबरस्य वशीकरणं महाराणा कदापि न स्वीकृतवान्। अकबरः अस्य कृते बहु प्रयत्नम् अकरोत् किन्तु सर्वे व्यर्थाः। अस्य कारणात् महाराणः मुगलसम्राट् अकबर इत्यनेन सह बहुवर्षपर्यन्तं युद्धं कृतवान्। सः १५७६ तमे वर्षे मुगलसेनायाः विरुद्धं युद्धं कृतवान्। अयं युद्धम् ‘हल्दीघाटीयुद्धम्’ इति उच्यते। अकबरः मेवाडराज्यं जितुम् अनेकेषु प्रयत्नेषु सफलः न अभवत्। राणा तृणरोटिकां खादितुम् आसीत्, द्वारे द्वारे भ्रमणं च कर्तव्यम् आसीत्। एतस्मिन्नन्तरे मेवाडस्य राजमन्त्री भामाशाहः पुनः एकवारं स्वसेनायाः उत्थापनार्थं महाराणाप्रतापस्य समक्षं स्वसर्वं धनं समर्पितवान्। भीलाः अपि महाराणं समर्थयन्ति स्म, एवं सः अन्तपर्यन्तं युद्धं कदापि न त्यक्तवान्।