हिंदी

∫ √ cosec x − 1 dx - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\sqrt{\text{ cosec  x} - 1} \text{ dx }\]
योग
Advertisements

उत्तर

\[\text{ Let I }= \int\sqrt{\text{ cosec x} - 1} \text{ dx}\]

\[ = \int\sqrt{\frac{1}{\sin x} - 1} \text{ dx }\]

\[ = \int\frac{\sqrt{1 - \sin x}}{\sqrt{\sin x}} \text{ dx }\]

\[ = \int\frac{\sqrt{\left( 1 - \sin x \right) \left( 1 + \sin x \right)}}{\sqrt{\sin x \left( 1 + \sin x \right)}}\text{ dx }\]

\[ = \int\frac{\sqrt{1 - \sin^2 x}}{\sqrt{\sin^2 x + \sin x}}\text{ dx}\]

\[ = \int\frac{\cos x}{\sqrt{\sin^2 x + \sin x}}\text{ dx }\]

\[\text{ Putting sin x = t }\]

\[ \Rightarrow \text{ cos  x  dx  = dt}\]

\[ \therefore I = \int\frac{dt}{\sqrt{t^2 + t}}\]

\[ = \int\frac{dt}{\sqrt{t^2 + t + \left( \frac{1}{2} \right)^2 - \left( \frac{1}{2} \right)^2}}\]

\[ = \int\frac{dt}{\sqrt{\left( t + \frac{1}{2} \right)^2 - \left( \frac{1}{2} \right)^2}}\]

\[ = \text{ ln }\left| t + \frac{1}{2} + \sqrt{\left( t + \frac{1}{2} \right)^2 - \left( \frac{1}{2} \right)^2} \right| + C  ..............\left[ \because \int\frac{1}{\sqrt{x^2 - a^2}}dx = \text{ ln }\left| x + \sqrt{x^2 - a^2} \right| + C \right]\]

\[ = \text{ ln} \left| t + \frac{1}{2} + \sqrt{t^2 + t} \right| + C\]

\[ = \text{ ln }\left| \left( \sin x + \frac{1}{2} \right) + \sqrt{\sin^2 x + \sin x} \right| + C ............\left[ \because t = \sin x \right]\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Revision Excercise [पृष्ठ २०४]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Revision Excercise | Q 49 | पृष्ठ २०४

वीडियो ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्न

\[\int\left( 2^x + \frac{5}{x} - \frac{1}{x^{1/3}} \right)dx\]

\[\int\frac{\left( 1 + x \right)^3}{\sqrt{x}} dx\] 

\[\int\frac{1}{\sqrt{x}}\left( 1 + \frac{1}{x} \right) dx\]

\[\int\frac{x^3}{x - 2} dx\]

`  ∫  sin 4x cos  7x  dx  `

\[\int\frac{\cos x}{2 + 3 \sin x} dx\]

\[\int\frac{2 \cos 2x + \sec^2 x}{\sin 2x + \tan x - 5} dx\]

` ∫    x   {tan^{- 1} x^2}/{1 + x^4} dx`

\[\int\frac{\sin^5 x}{\cos^4 x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x^2}{\sqrt{3x + 4}} dx\]

\[\int \cos^5 x \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{x^2 - 10x + 34} dx\]

\[\int\frac{e^x}{\left( 1 + e^x \right)\left( 2 + e^x \right)} dx\]

\[\int\frac{\sin 2x}{\sqrt{\cos^4 x - \sin^2 x + 2}} dx\]

\[\int\frac{\cos x}{\sqrt{4 - \sin^2 x}} dx\]

\[\int\frac{x - 1}{3 x^2 - 4x + 3} dx\]

\[\int\frac{a x^3 + bx}{x^4 + c^2} dx\]

\[\int\frac{2x + 5}{\sqrt{x^2 + 2x + 5}} dx\]

\[\int x^2 e^{- x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x + \sin x}{1 + \cos x} \text{ dx }\]

\[\int \sec^{- 1} \sqrt{x}\ dx\]

\[\int\left( e^\text{log  x} + \sin x \right) \text{ cos x dx }\]


\[\int\left( \tan^{- 1} x^2 \right) x\ dx\]

\[\int \sin^3 \sqrt{x}\ dx\]

\[\int e^x \left[ \sec x + \log \left( \sec x + \tan x \right) \right] dx\]

\[\int\sqrt{3 - x^2} \text{ dx}\]

\[\int\left( x + 1 \right) \sqrt{x^2 - x + 1} \text{ dx}\]

\[\int x\sqrt{x^2 + x} \text{  dx }\]

\[\int\frac{x^3}{\left( x - 1 \right) \left( x - 2 \right) \left( x - 3 \right)} dx\]

\[\int\frac{3x + 5}{x^3 - x^2 - x + 1} dx\]

\[\int\frac{4 x^4 + 3}{\left( x^2 + 2 \right) \left( x^2 + 3 \right) \left( x^2 + 4 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{x^4 + x^2 + 1} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\left( x - 1 \right) \sqrt{2x + 3}} \text{ dx }\]

If \[\int\frac{1}{5 + 4 \sin x} dx = A \tan^{- 1} \left( B \tan\frac{x}{2} + \frac{4}{3} \right) + C,\] then


\[\int\frac{1}{x^2 + 4x - 5} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{5 - 4 \sin x} \text{ dx }\]

\[\int x\sqrt{1 + x - x^2}\text{  dx }\]

\[\int\frac{\log \left( \log x \right)}{x} \text{ dx}\]

\[\int \sec^{- 1} \sqrt{x}\ dx\]

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×