हिंदी

Π / 2 ∫ 0 1 5 Cos X + 3 Sin X D X

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{1}{5 \cos x + 3 \sin x} dx\]
Advertisements

उत्तर

\[Let\ I = \int_0^\frac{\pi}{2} \frac{1}{5 \cos x + 3 \sin x} d\ x . Then, \]
\[I = \int_0^\frac{\pi}{2} \frac{1}{5\left( \frac{1 - \tan^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}} \right) + 3\left( \frac{2 \tan \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}} \right)} d\ x \left[ \because \sin A = \left( \frac{2 \tan \frac{A}{2}}{1 + \tan^2 \frac{A}{2}} \right), \cos A = \left( \frac{1 - \tan^2 \frac{A}{2}}{1 + \tan^2 \frac{A}{2}} \right) \right]\]
\[ \Rightarrow I = \int_0^\frac{\pi}{2} \frac{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}{5 - 5 \tan^2 \frac{x}{2} + 6 \tan \frac{x}{2}} dx\]
\[ \Rightarrow I = \int_0^\frac{\pi}{2} \frac{\sec^2 \frac{x}{2}}{5 - 5 \tan^2 \frac{x}{2} + 6 \tan \frac{x}{2}} dx\]
\[Let \tan \frac{x}{2} = t . Then, \frac{1}{2} \sec^2 \frac{x}{2} dx = dt\]
\[Also, x = 0, t = 0 and x = \frac{\pi}{2}, t = 1\]
\[ \therefore I = \int_0^1 \frac{2dt}{5 - 5 t^2 + 6t}\]
\[ \Rightarrow I = \frac{1}{5} \int_0^1 \frac{2dt}{1 - t^2 + \frac{6}{5}t + \frac{36}{100} - \frac{36}{100}}\]
\[ = \frac{2}{5} \int_0^1 \frac{dt}{- \left( t - \frac{6}{10} \right)^2 + \frac{136}{100}}\]
\[ = \frac{2}{5} \times \frac{10}{\sqrt{136}} \left[ - \log \left( \frac{t - \frac{6}{10} - \frac{\sqrt{136}}{10}}{t - \frac{6}{10} + \frac{\sqrt{136}}{10}} \right) \right]_0^1 \]
\[ = \frac{1}{\sqrt{34}}\left[ - \log \left( \frac{4 - 2\sqrt{34}}{4 + 2\sqrt{34}} \right) + \log \left( \frac{- 6 - 2\sqrt{34}}{- 6 + 2\sqrt{34}} \right) \right]\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{34}} \log \left( \frac{6 + 2\sqrt{34}}{6 - 2\sqrt{34}} \times \frac{4 + 2\sqrt{34}}{4 - 2\sqrt{34}} \right)\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{34}} \log \left( \frac{160 + 20\sqrt{34}}{160 - 20\sqrt{34}} \right)\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{34}} \log \left( \frac{8 + \sqrt{34}}{8 - \sqrt{34}} \right)\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Definite Integrals - Exercise 20.2 [पृष्ठ ३८]

APPEARS IN

आर.डी. शर्मा Mathematics Volume 1 and 2 [English] Class 12
अध्याय 19 Definite Integrals
Exercise 20.2 | Q 4 | पृष्ठ ३८

संबंधित प्रश्न

\[\int\limits_0^1 \frac{1}{1 + x^2} dx\]

\[\int\limits_{- 1}^1 \frac{1}{1 + x^2} dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \sqrt{1 + \cos x}\ dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} x^2 \cos\ x\ dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} x^2 \cos^2 x\ dx\]

\[\int\limits_0^2 \frac{1}{\sqrt{3 + 2x - x^2}} dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{\sin x \cos x}{1 + \sin^4 x} dx\]

\[\int_0^\frac{1}{2} \frac{x \sin^{- 1} x}{\sqrt{1 - x^2}}dx\]

\[\int_0^\frac{\pi}{4} \frac{\sin x + \cos x}{3 + \sin2x}dx\]

\[\int\limits_0^1 \left( \cos^{- 1} x \right)^2 dx\]

\[\int_{- \frac{\pi}{4}}^\frac{\pi}{2} \sin x\left| \sin x \right|dx\]

 


\[\int\limits_{- \pi/4}^{\pi/4} \sin^2 x\ dx\]

Prove that:

\[\int_0^\pi xf\left( \sin x \right)dx = \frac{\pi}{2} \int_0^\pi f\left( \sin x \right)dx\]

\[\int\limits_0^3 \left( x + 4 \right) dx\]

\[\int\limits_a^b \cos\ x\ dx\]

\[\int\limits_0^2 \left( x^2 + x \right) dx\]

\[\int\limits_1^4 \left( x^2 - x \right) dx\]

\[\int\limits_0^2 \left( x^2 - x \right) dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/4} \tan^2 x\ dx .\]

Evaluate : 

\[\int\limits_2^3 3^x dx .\]

The value of the integral \[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{\sqrt{\cos x}}{\sqrt{\cos x} + \sqrt{\sin x}} dx\]  is 


The value of the integral \[\int\limits_0^\infty \frac{x}{\left( 1 + x \right)\left( 1 + x^2 \right)} dx\]

 


\[\int\limits_{\pi/6}^{\pi/3} \frac{1}{\sin 2x} dx\]  is equal to

Evaluate : \[\int e^{2x} \cdot \sin \left( 3x + 1 \right) dx\] .


\[\int\limits_0^1 \tan^{- 1} x dx\]


\[\int\limits_0^{\pi/4} \cos^4 x \sin^3 x dx\]


\[\int\limits_0^{\pi/2} x^2 \cos 2x dx\]


\[\int\limits_{- 1/2}^{1/2} \cos x \log\left( \frac{1 + x}{1 - x} \right) dx\]


\[\int\limits_0^\pi \frac{x \sin x}{1 + \cos^2 x} dx\]


\[\int\limits_0^\pi \frac{x}{a^2 - \cos^2 x} dx, a > 1\]


\[\int\limits_0^\pi \frac{x \tan x}{\sec x + \tan x} dx\]


Using second fundamental theorem, evaluate the following:

`int_0^3 ("e"^x "d"x)/(1 + "e"^x)`


Evaluate the following using properties of definite integral:

`int_(- pi/4)^(pi/4) x^3 cos^3 x  "d"x`


Evaluate the following using properties of definite integral:

`int_0^(i/2) (sin^7x)/(sin^7x + cos^7x)  "d"x`


Evaluate the following using properties of definite integral:

`int_0^1 x/((1 - x)^(3/4))  "d"x`


Evaluate the following integrals as the limit of the sum:

`int_0^1 (x + 4)  "d"x`


Evaluate `int (3"a"x)/("b"^2 + "c"^2x^2) "d"x`


Which integral has Constant C present?


What is the meaning of a definite integral?


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×