Question

पुढील विधान सकारण स्पष्ट करा. 

प्लासीच्या लढाईत सिराज उद्‌दौलाचा पराभव झाला.

Answer 1

२३ जून १७५७ रोजी रॉबर्ट क्लाइव्हच्या नेतृत्वाखाली बंगालच्या नवाब आणि त्याच्या फ्रेंच मित्रांवर प्लासीची लढाई ब्रिटिशांनी जिंकली. या लढाईमुळे कंपनी बंगालमध्ये अस्तित्वात राहू शकली, जी नंतर पुढील शंभर वर्षांपर्यंत भारताच्या बऱ्याच भागावर पसरली.

सिराज-उद्दौलाच्या पराभवाची कारणे अशी आहेत:

1. रॉबर्ट क्लाइव्हचा नवाबचा सेनापती मीर जाफर आणि बंगालच्या श्रीमंत बँकर्ससोबत कट रचला
2. सिराज-उद्दौलाच्या सैनिकांनी कठोर लढा दिला पण ते नेतृत्वहीन आणि दिशाहीन होते.
3. क्लाइव्हच्या ठिकाणाहून निघणाऱ्या तोफ आणि तोफगोळ्यांमुळे सिराज-उद्दौलाच्या सैन्याचे मोठे नुकसान झाले.
4. क्लाइव्हच्या सैन्यात २३ जणांचा मृत्यू झाला आणि ४९ जण जखमी झाले. सिराज-उद्दौलाच्या सैन्यातील जखमींमध्ये सुमारे ५०० जणांचा मृत्यू झाला आणि अनेक जण जखमी झाले. इंग्रजांनी घोडे, हत्ती आणि त्यांच्याविरुद्ध आणलेल्या सर्व ५३ तोफा ताब्यात घेतल्या.
5. ब्रिटीश तोफांनी गोळीबार केला आणि अनेक घोडेस्वारांना ठार मारले, त्यांचा सेनापती मीर मदन खान मारला.
6. नवाब सिराज-उद-दौला हे नुकसान झाल्याने घाबरला आणि त्याने आपल्या सैन्याला माघार घेण्याचा आदेश दिला. हे ब्रिटिशांनी तातडीने केले आणि त्यांनी कलकत्ता ताब्यात घेतला.
7. ब्रिटीशांनी उत्तर न देता नवाबच्या स्थानांवर बॉम्बफेक केली आणि नवाब उंटावर बसून युद्धभूमीतून पळून गेला आणि मीर जाफरला ब्रिटीश कठपुतळी म्हणून योग्यरित्या सत्तेवर बसवले.
8. या विजयामुळे ब्रिटीश बाजूने फक्त बावीस सैनिकांचे प्राण गेले आणि बंगालवर ब्रिटिशांच्या नियंत्रणाकडे एक मोठे पाऊल पडले.