Question

दिलेल्या मुद्द्यांच्या आधारे कथा लिहून समर्पक शीर्षक व अर्थपूर्ण तात्पर्य लिहा.

मोठा बंगला - पाळीव कुत्रा - घरातील माणसे - कामानिमित्त बाहेर - घरी आजी एकट्या - चोराचा प्रवेश - कुत्रा हल्ला करून चोराला पळवून लावतो - घराचे व आजीचे रक्षण - कुत्र्याचे कौतुक.

Answer 1

मुका प्राणी, खरा मित्र

एका निसर्गरम्य परिसरात विलासराव नावाच्या एका श्रीमंत व्यक्तीचा खूप मोठा बंगला होता. त्या बंगल्यात विलासराव आपल्या कुटुंबासोबत आनंदाने राहायचे. त्यांच्याकडे एक अतिशय देखणा आणि शूर पाळीव कुत्रा होता, ज्याचे नाव 'मोती' होते. मोती केवळ एक प्राणी नव्हता, तर तो त्या कुटुंबाचा एक अविभाज्य भाग बनला होता. घरातील सर्व सदस्य त्याच्यावर जीवापाड प्रेम करायचे आणि मोतीदेखील घराच्या संरक्षणासाठी सदैव तत्पर असायचा.

एके दिवशी विलासरावांच्या घरात एका लग्नाचे निमंत्रण आले. त्यामुळे घरातील सर्व तरुण माणसे कामानिमित्त आणि लग्नासाठी शहरात बाहेर गेली होती. घरी केवळ आजी एकट्याच होत्या. आजींचे वय झाल्यामुळे त्या थकलेल्या होत्या आणि दुपारी हॉलमध्ये शांतपणे विश्रांती घेत होत्या. मोती मात्र नेहमीप्रमाणे घराच्या मुख्य गेटपाशी डोळ्यात तेल घालून पहारा देत बसला होता.

दुपारची वेळ असल्याने सर्वत्र शांतता होती. हीच संधी साधून एका चोराने बंगल्यात प्रवेश केला. चोराला वाटले की घरात कोणीच नाही, त्यामुळे तो हळूच खिडकीवाटे आत शिरू लागला. पण मोतीच्या तीक्ष्ण कानांनी चोराच्या पावलांचा आवाज ओळखला. मोतीने दबक्या पावलांनी चोराचा पाठलाग केला. जसा चोर कपाटाजवळ पोहोचला आणि दागिने काढण्याचा प्रयत्न करू लागला, तसा मोतीने जोरात भुंकायला सुरुवात केली.

चोर घाबरला, पण त्याने मोतीला मारण्यासाठी जवळ असलेला चाकू काढला. हे पाहून मोतीचा राग अनावर झाला. त्याने क्षणाचाही विलंब न लावता चोरावर झडप घातली आणि त्याच्या हाताला जोरात चावा घेतला. चोराच्या हातातील चाकू खाली पडला आणि तो वेदनेने ओरडू लागला. मोतीने चोराला सोडले नाही, त्याने त्याचा पिच्छा पुरवून त्याला घराबाहेर पळवून लावले.

मोतीचा आवाज ऐकून आजींना जाग आली. त्यांनी पाहिले की मोती चोराशी झुंज देत आहे. आजींनी लगेच आरडाओरडा केला आणि शेजारी पाजारी धावून आले. तोपर्यंत चोर पळून गेला होता. मोतीने आपल्या जीवाची पर्वा न करता घराचे आणि आजींचे रक्षण केले होते.

संध्याकाळी जेव्हा घरातील सर्व मंडळी परतली आणि त्यांना हा प्रकार समजला, तेव्हा सर्वांच्या काळजाचा ठोका चुकला. विलासरावांनी मोतीला जवळ घेतले आणि प्रेमाने थोपटले. सर्वांनी कुत्र्याचे खूप कौतुक केले. आजींच्या डोळ्यांत आनंदाश्रू आले, कारण आज मोतीमुळेच त्या सुरक्षित होत्या. त्या दिवसापासून मोतीबद्दलचा आदर सर्वांच्या मनात अधिकच वाढला.

तात्पर्य: ‘प्राणी मानवाचे खरे आणि इमानी मित्र असतात; संकटकाळी ते आपल्या प्राणांची बाजी लावून स्वामींचे रक्षण करतात.’