Question

चितगाव शस्त्रागारावरील हल्ल्याचा वृत्तान्त लिहा.

Answer 1

भारतीय स्वातंत्र्यलढ्याच्या इतिहासात चितगाव शस्त्रागार लुटप्रकरण अत्यंत महत्त्वाचे ठरते, कारण या घटनेने स्वातंत्र्यलढ्याचा वेग वाढवण्यासाठी प्रेरणा दिली.

• ही लूट ब्रिटिश सैन्याविरुद्ध सशस्त्र प्रतिकाराचे उदाहरण होती.
• १८ एप्रिल १९३० रोजी मास्टर दा सूर्यसेन यांच्या नेतृत्वाखाली क्रांतिकारकांनी चिटगाव (सध्याचे बांगलादेश) येथील पोलीस आणि साहाय्यक सैन्याच्या शस्त्रागारावर हल्ला केला.
• या मोहिमेच्या नियोजनात सूर्यसेन यांच्यासोबत अनंत सिंग, गणेश घोष, कल्पना दत्त आणि प्रितिलता वाडेदार यांचा मोठा सहभाग होता.
• त्यांनी टेलिग्राफ व टेलिफोन यांसारख्या संचार व्यवस्थांचा पूर्णपणे अडथळा निर्माण करण्याचा प्रयत्न केला, जेणेकरून ब्रिटिश सरकारला बाह्य संपर्क तोडता येईल.
• या क्रांतिकारकांचे उद्दिष्ट चिटगावमधील ब्रिटिश प्रशासन पूर्णतः ठप्प करणे होते.
• शस्त्रागारावर हल्ला करून ते यशस्वी झाले, परंतु ब्रिटिश सैन्याने लवकरच त्यांना शोधण्याचा प्रयत्न केला, ज्यामुळे दोन्ही गटांमध्ये बंदुकीची लढाई झाली.
• या संघर्षात दोन्ही बाजूंना नुकसान सहन करावे लागले. क्रांतिकारक काही काळ लपून राहण्यात यशस्वी झाले, परंतु सूर्यसेन आणि त्यांच्या काही सहकाऱ्यांना पकडण्यात आले आणि त्यांना मृत्युदंडाची शिक्षा देण्यात आली.