हिंदी

∫ C O S E C 3 X D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int {cosec}^3 x\ dx\]
योग
Advertisements

उत्तर

\[\text{ Let I} = \int {cosec}^3 x  \text{ dx }\]
\[ = \int {cosec}^2 x \cdot \text{ cosec x dx }\]
\[ = \int {cosec}^2 x \cdot \sqrt{1 + \cot^2 x}  \text{ dx }\]
\[\text{ Let} \cot x = t\]
\[ \Rightarrow - {cosec}^2 x  \text{  dx } = dt\]
\[ \therefore I = - \int\sqrt{1 + t^2}dt\]
\[ = - \frac{t}{2}\sqrt{1 + t^2} - \frac{1^2}{2} \text{ log} \left| t + \sqrt{1 + t^2} \right| + C . . . (1)\]
\[\text{Substituting the value of t in eq}   \text{ (1) }\]
\[ = - \frac{\cot x}{2} \cdot \text{ cosec x }- \frac{1}{2} \text{ log }\left| \text{ cot x + cosec x }\right| + C\]
\[ = - \frac{1}{2}\text{ cosec x cot x} - \frac{1}{2} \text{ log } \left| \frac{\cos x}{\sin x} + \frac{1}{\sin x} \right| + C\]
\[ = - \frac{1}{2} \text{ cosec x  cot x }- \frac{1}{2} \text{ log } \left| \frac{2 \cos^2 \frac{x}{2}}{2 \sin \frac{x}{2} \cos \frac{x}{2}} \right| + C\]
\[ = - \frac{1}{2} \text{ cosec x  cot x }- \frac{1}{2} \text{ log }\left| \cot \frac{x}{2} \right| + C\]
\[ = - \frac{1}{2} \text{ cosec x  cot x} + \frac{1}{2} \text{ log }\left| \tan \frac{x}{2} \right| + C \left( \because \text{ log }\left| \cot \frac{x}{2} \right| = \text{ log }\left| \frac{1}{\tan \frac{x}{2}} \right| \Rightarrow - \text{ log }\left| \tan \frac{x}{2} \right| \right)\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.25 [पृष्ठ १३३]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.25 | Q 29 | पृष्ठ १३३

वीडियो ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्न

\[\int\frac{\left( 1 + \sqrt{x} \right)^2}{\sqrt{x}} dx\]

\[\int\frac{\sin^2 x}{1 + \cos x}   \text{dx} \]

\[\int\frac{\sin^3 x - \cos^3 x}{\sin^2 x \cos^2 x} dx\]

\[\int\frac{1}{1 - \cos x} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{x + 1} + \sqrt{x}} dx\]

\[\int\frac{x^3}{x - 2} dx\]

` ∫   sin x  \sqrt (1-cos 2x)    dx `

 


\[\int\frac{1}{x (3 + \log x)} dx\]

\[\int \sin^5\text{ x }\text{cos x dx}\]

\[\int x^3 \sin x^4 dx\]

\[\int x^2 e^{x^3} \cos \left( e^{x^3} \right) dx\]

\[\int\frac{x^5}{\sqrt{1 + x^3}} dx\]

\[\int \sin^3 x \cos^5 x \text{ dx  }\]

\[\int\frac{\sin 8x}{\sqrt{9 + \sin^4 4x}} dx\]

\[\int\frac{2}{2 + \sin 2x}\text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{4 + 3 \tan x} dx\]

\[\int\frac{e^x \left( x - 4 \right)}{\left( x - 2 \right)^3} \text{ dx }\]

\[\int\frac{\sqrt{16 + \left( \log x \right)^2}}{x} \text{ dx}\]

\[\int\sqrt{x^2 - 2x} \text{ dx}\]

\[\int(2x + 5)\sqrt{10 - 4x - 3 x^2}dx\]

\[\int\frac{1}{x\left[ 6 \left( \log x \right)^2 + 7 \log x + 2 \right]} dx\]

\[\int\frac{x^2 + x - 1}{\left( x + 1 \right)^2 \left( x + 2 \right)} dx\]

\[\int\frac{x + 1}{x \left( 1 + x e^x \right)} dx\]

\[\int\frac{\left( x - 1 \right)^2}{x^4 + x^2 + 1} \text{ dx}\]

\[\int\frac{x}{\left( x^2 + 4 \right) \sqrt{x^2 + 9}} \text{ dx}\]

\[\int\frac{\sin^2 x}{\cos^4 x} dx =\]

\[\int e^x \left\{ f\left( x \right) + f'\left( x \right) \right\} dx =\]
 

\[\int\frac{\sin x}{1 + \sin x} \text{ dx }\]

\[\int \cos^5 x\ dx\]

\[\int\frac{1}{4 x^2 + 4x + 5} dx\]

\[\int\frac{x + 1}{x^2 + 4x + 5} \text{  dx}\]

\[\int\frac{5x + 7}{\sqrt{\left( x - 5 \right) \left( x - 4 \right)}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sec x + cosec x}\text{  dx }\]

\[\int\frac{1 + x^2}{\sqrt{1 - x^2}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{\sin x + \cos x}{\sin^4 x + \cos^4 x} \text{ dx }\]

\[\int \sin^{- 1} \left( 3x - 4 x^3 \right) \text{ dx}\]

\[\int\frac{1}{1 + x + x^2 + x^3} \text{ dx }\]

Evaluate : \[\int\frac{\cos 2x + 2 \sin^2 x}{\cos^2 x}dx\] .


\[\int\frac{5 x^4 + 12 x^3 + 7 x^2}{x^2 + x} dx\]


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×