हिंदी

∫ 1 1 − 2 Sin X Dx - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{1}{1 - 2 \sin x} \text{ dx }\]
योग
Advertisements

उत्तर

\[\text{ Let I }= \int\frac{1}{1 - 2 \sin x} dx \]

\[\text{ Putting sin x }= \frac{2 \tan \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}\]

\[ \therefore I = \int\frac{1}{1 - 2 \left( \frac{2 \tan \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}} \right)}dx\]

\[ = \int\frac{\left( 1 + \tan^2 \frac{x}{2} \right)}{1 + \tan^2 \frac{x}{2} - 4 \tan \frac{x}{2}} dx\]

\[ = \int\frac{\sec^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2} - 4 \tan \frac{x}{2}}dx\]

\[\text{ Putting   tan }\frac{x}{2} = t\]

\[ \Rightarrow \frac{1}{2} \text{ sec}^2 \left( \frac{x}{2} \right) dx = dt\]

\[ \Rightarrow \text{ sec}^2 \left( \frac{x}{2} \right) \cdot dx = 2dt\]

\[ \therefore I = \int\frac{2}{t^2 - 4t + 1}dt\]

\[ = 2\int\frac{1}{t^2 - 4t + 4 - 4 + 1}dt\]

\[ = 2\int\frac{1}{\left( t - 2 \right)^2 - \left( \sqrt{3} \right)^2}dt\]

\[ = 2 \times \frac{1}{2\sqrt{3}} \text{ ln }\left| \frac{t - 2 - \sqrt{3}}{t - 2 + \sqrt{3}} \right| + C .......................\left[ \because \int\frac{1}{x^2 - a^2}dx = \frac{1}{2a}\text{ ln }\left| \frac{x - a}{x + a} \right| + C \right]\]

\[ = \frac{1}{\sqrt{3}} \text{ ln } \left| \frac{\tan\frac{x}{2} - 2 - \sqrt{3}}{\tan\frac{x}{2} - 2 + \sqrt{3}} \right| + C .........................\left[ \because t = \tan \frac{x}{2} \right]\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Revision Excercise [पृष्ठ २०४]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Revision Excercise | Q 65 | पृष्ठ २०४

वीडियो ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्न

\[\int\frac{\left( x + 1 \right)\left( x - 2 \right)}{\sqrt{x}} dx\]

\[\int \left( \tan x + \cot x \right)^2 dx\]

\[\int \left( a \tan x + b \cot x \right)^2 dx\]

\[\int \left( 2x - 3 \right)^5 + \sqrt{3x + 2}  \text{dx} \]

\[\int\frac{1 + \cos x}{1 - \cos x} dx\]

\[\int\left( x + 2 \right) \sqrt{3x + 5}  \text{dx} \]

\[\int \cos^2 \text{nx dx}\]

\[\int\frac{1 - \sin 2x}{x + \cos^2 x} dx\]

\[\int\left( 4x + 2 \right)\sqrt{x^2 + x + 1}  \text{dx}\]

\[\int x^3 \cos x^4 dx\]

\[\int\frac{\sec^2 \sqrt{x}}{\sqrt{x}} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{x} + x} \text{ dx }\]

\[\int {cosec}^4  \text{ 3x } \text{ dx } \]

\[\int x \cos^3 x^2 \sin x^2 \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{\left( 2 - x \right)^2 - 1}} dx\]

\[\int\frac{\cos x}{\sin^2 x + 4 \sin x + 5} dx\]

\[\int\frac{1}{x^{2/3} \sqrt{x^{2/3} - 4}} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{\left( 1 - x^2 \right)\left\{ 9 + \left( \sin^{- 1} x \right)^2 \right\}}} dx\]

\[\int\frac{2x + 5}{x^2 - x - 2} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x^2 \left( x^4 + 4 \right)}{x^2 + 4} \text{ dx }\]

\[\int\frac{\cos x}{\cos 3x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{3 + 2 \cos x + 4 \sin x}{2 \sin x + \cos x + 3} \text{ dx }\]

\[\int e^x \left( \frac{x - 1}{2 x^2} \right) dx\]

\[\int\left( x + 2 \right) \sqrt{x^2 + x + 1} \text{  dx }\]

\[\int x\sqrt{x^2 + x} \text{  dx }\]

\[\int\frac{1}{x \left( x^4 + 1 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{x^4 - 1} dx\]

\[\int\frac{1}{x^4 + 3 x^2 + 1} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\left( x - 1 \right) \sqrt{2x + 3}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x^2}{\left( x - 1 \right) \sqrt{x + 2}}\text{  dx}\]

\[\int\left( x - 1 \right) e^{- x} dx\] is equal to

\[\int\frac{\sin^6 x}{\cos^8 x} dx =\]

\[\int\frac{1}{e^x + e^{- x}} dx\]

\[\int\frac{1}{x^2 + 4x - 5} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x + 1}{x^2 + 4x + 5} \text{  dx}\]

\[\int \left( x + 1 \right)^2 e^x \text{ dx }\]

\[\int \sin^{- 1} \sqrt{\frac{x}{a + x}} \text{  dx}\]

\[\int\frac{x + 3}{\left( x + 4 \right)^2} e^x dx =\]


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×