Advertisement Remove all ads

पुढील विधान सकारण स्पष्ट करा. प्रादेशिक इतिहासलेखनाला चालना मिळाली. - History and Civics [इतिहास व राज्यशास्त्र]

Short Note

पुढील विधान सकारण स्पष्ट करा.

प्रादेशिक इतिहासलेखनाला चालना मिळाली.

Advertisement Remove all ads

Solution 1

  1. इंग्रजी शिक्षणाने भारतीयांत निर्माण झालेल्या आत्मजाणिवेने राष्ट्रवादी इतिहास लेखनास प्रवृत्त केले.
  2. ब्रिटिश अधिकाऱ्यांनी लिहिलेल्या भारताच्या पूर्वग्रहदूषित इतिहासाला भारताच्या विविध प्रांतांतील इतिहासलेखकांनी विरोध केला.
  3. आपल्या प्रादेशिक वैशिष्ट्यांकडे इतिहासकारांचे लक्ष वेधले गेले. राष्ट्रवादी इतिहासलेखनाचा प्रभाव होताच. त्यातूनच प्रादेशिक इतिहासलेखनाला चालना मिळाली.

Solution 2

१. एकोणिसाव्या-विसाव्या शतकामध्ये इंग्रजी शिक्षणपद्धतीमध्ये शिकून तयार झालेल्या इतिहासकारांनी प्राचीन भारतीय वैभवाचा अभिमान आणि भारतीयांची आत्मजाणीव जागृत करण्यासाठी केलेल्या लेखनास राष्ट्रवादी इतिहासलेखन असे म्हटले जाते.

२. महाराष्ट्रामध्ये विष्णुशास्त्री चिपळूणकर यांनी ब्रिटिश अधिकार्यांनी लिहिलेल्या प्राचीन भारताच्या पूर्वग्रहदूषित इतिहासाला विरोध केला.

३. यापासून प्रेरणा घेऊन न्यायमूर्ती महादेव रानडे यांनी मराठी सत्तेच्या उदयाची पार्श्वभूमी विस्ताराने मांडणारा 'द राईज ऑफ द मराठा पॉवर' या ग्रंथाची निर्मिती केली.

४. यामुळे, दक्षिण भारताच्या प्रदेशाच्या भौगोलिक वैशिष्ट्यांकडे व इतिहासाकडे इतिहासकारांचे स्वतंत्रपणे लक्ष वेधले गेले.

यावरून असे म्हणता येईल, की राष्ट्रवादी इतिहासलेखनाच्या प्रभावातून प्रादेशिक इतिहासलेखनाला चालना मिळाली.

Concept: भारतीय इतिहासलेखन : विविध तात्त्विक प्रणाली
  Is there an error in this question or solution?
Advertisement Remove all ads

APPEARS IN

Balbharati इतिहास व राज्यशास्त्र इयत्ता १० वी Social Science History and Civics 10th Standard SSC | Maharashtra State Board | Marathi Medium
Chapter 1.2 इतिहासलेखन : भारतीय परंपरा
स्वाध्याय | Q २. (१) | Page 14
SCERT Maharashtra Question Bank इतिहास व राज्यशास्त्र इयत्ता १० वी 10th Standard SSC Social Science History and Civics Maharashtra State Board 2021
Chapter 1.2 इतिहासलेखन : भारतीय परंपरा
संक्षिप्त उत्तरे २ | Q ३. १.
Advertisement Remove all ads
Advertisement Remove all ads
Share
Notifications

View all notifications


      Forgot password?
View in app×