Advertisement Remove all ads

पुढील विधान सकारण स्पष्ट करा: खेळण्यांद्वारे इतिहासावर प्रकाश पडतो. - History and Civics [इतिहास व राज्यशास्त्र]

Advertisement Remove all ads
Advertisement Remove all ads
Short Note

पुढील विधान सकारण स्पष्ट करा:

खेळण्यांद्वारे इतिहासावर प्रकाश पडतो.

Advertisement Remove all ads

Solution 1

मनोरंजनासाठी विविध प्रकारची खेळणी तयार करण्याची प्रथा प्राचीन काळापासून चालू आहे. त्यामुळे खेळणी ही इतिहास लेखनाचे महत्त्वाचे भौतिक साधन आहे.

  1. खेळण्यांमुळे त्या काळातील धार्मिक व सांस्कृतिक परंपरा समजतात.
  2. मातीचे किल्ले व त्यावर शिवकालीन देखावा उभा करण्यासाठी मातीच्या प्रतिमा ठेवतात. त्यावरून किल्ल्यांच्या रचनेचा अभ्यास होतो.
  3. उत्खननात पाँपेई शहरात सापडलेल्या भारतीय हस्तिदंती बाहुलीवरून भारत व रोम यांच्या प्राचीन संबंधांवर प्रकाश पडतो.
  4. मोहेंजोदडो येथील उत्खननात सापडलेल्या खेळण्यांवरून तत्कालीन पद्धती, पोशाख, खेळांचे प्रकार आणि तंत्रज्ञान यांची माहिती होते. म्हणून खेळण्यांद्वारे इतिहासावर प्रकाश पडतो.

Solution 2

१. काही वेळा विशिष्ट उत्सवांच्या दरम्यान विशिष्ट खेळणी वापरली जातात. खेळण्यांमधून आपल्याला धार्मिक व सांस्कृतिक परंपरा समजतात.
उदा. महाराष्ट्रामध्ये दिवाळीत किल्ले करण्याची फार मोठी परंपरा आहे. ज्याद्वारे महाराष्ट्रातील किल्ल्यांच्या इतिहासाला उजाळा मिळतो.

२. इटलीतील पाँपेई शहरात झालेल्या उत्खननात एक हस्तिदंतापासून तयार केलेली भारतीय बाहुली सापडली. ती पहिल्या शतकातील असल्याचा इतिहासकारांचा अंदाज आहे. यावरून भारत व रोम यांच्यात इसवी सनाच्या पहिल्या शतकापासून परस्परसंबंध असल्याचे दिसून येते.

वरील उदाहरणांवरून हे स्पष्ट होते, की खेळण्यांद्वारे इतिहासावर प्रकाश पडतो. 

Concept: खेळ आणि इतिहास (परिचय)
  Is there an error in this question or solution?
Advertisement Remove all ads
Advertisement Remove all ads
Share
Notifications

View all notifications


      Forgot password?
View in app×